Nowe palmy staną w Alejach? A wśród nich miś Wojtek?

"Zróbmy w końcu coś nowego, oryginalnego, dla siebie, dla gości, dla Warszawy, dla zwierząt" - napisał do prezydent stolicy dziennikarz Stanisław Pruszyński. Apeluje o wzniesienie w centrum pomnika niedźwiedzia Wojtka, maskotki armii Andersa

List dotarł już do ratusza. Autor - niegdyś związany Rozgłośnią Polską Radia Wolna Europa, dziś prowadzący lokal Radio Café przy Nowogrodzkiej i zasiadający w radzie Stowarzyszenia RWE - przesłał Hannie Gronkiewicz-Waltz koncepcję przyszłego monumentu. Przy tej wizji nawet najbardziej śmiałe warszawskie pomniki wydają się czymś wręcz nudnym. "Widzę Wojtka na skale, pod nim prawdziwe szczątki czołgów, armat, ale też kaktusy i drzewa oliwkowe i inne symbole jego wędrówek" - pisze Stanisław Pruszyński. I dalej: "Chętnie przeznaczę tysiąc złotych na ten cel i na pewno tysiące innych Polaków tu i za granicą zrobią to samo". Według jego szacunków dzieło może kosztować ok. miliona dolarów.

Wyjątkowa ma być nie tylko forma, ale i lokalizacja pomnika - skrzyżowanie Marszałkowskiej i Alej Jerozolimskich. - To musi być centralny punkt miasta. Najlepiej na środku ronda. Tu chodzi o obiekt dużej skali, wysokości przynajmniej pawilonu Cepelii. W Polsce stawia się tyle pomników, a wszystkie napuszone. Ten byłby zabawny, ze sztuczną skałą, palmami, dla dorosłych i dzieci - przekonuje Stanisław Pruszyński.

Zainspirował go przeczytany niedawno artykuł w jednej z gazet. Była w nim informacja o powstającym pomniku niedźwiedzia Wojtka w szkockim Edynburgu. W tamtejszym zoo zwierzę mieszkało od 1947 r. do śmierci w 1963 r. Wcześniej było maskotką 2. Korpusu Polskiego gen. Władysława Andersa. Żołnierze kupili go jako małego misia w 1942 r. w Iranie. Zapłacili za niego puszkami konserw. Zwierzę zostało wciągnięte do ewidencji 22. Kompanii Zaopatrzenia Artylerii. Pod opieką polskich żołnierzy wyrosło na potężnego niedźwiedzia. Przeszło cały szlak bojowy od Iranu i Iraku, poprzez Syrię, Palestynę i Egipt, aż do Włoch. W bitwie o Monte Cassino Wojtek dźwigał skrzynki z amunicją. Po wojnie razem z opiekunami znalazł się w Wielkiej Brytanii. Gdy ich zdemobilizowano, zapadła decyzja o oddaniu niedźwiedzia do zoo.

- Mam książkę o Wojtku, oglądałem o nim film, ale obudził mnie dopiero ten artykuł. Przeczytałem, że pomnik misia mógłby stanąć w Warszawie, koło Muzeum Wojska Polskiego. To kpina. Przecież ten temat jest uniwersalny, nie tylko wojskowy. Można go pokazywać z różnych punktów widzenia, jako historię wojenną, podróżniczą, ludzką, łączącą kraje i narody. Bo jest tu Azja, Afryka i Europa, są Polacy, Arabowie, Żydzi, Włosi... - wymienia Stanisław Pruszyński.

Pomysł zyskał już zwolenników. Radny dzielnicy Śródmieście Daniel Łaga (PO), członek grupy rekonstrukcyjnej wcielającej się w polskich żołnierzy walczących na Zachodzie, nie kryje, że inicjatywa jest mu bliska. - Pomnik niedźwiedzia może komuś wydać śmieszny. Dla osób, które interesują się historią wojskowości, taki nie jest. Wojtek to symbol służby, oddania, braterstwa, koleżeństwa - mówi.

Jego wątpliwości budzi jedynie proponowana lokalizacja pomnika: - Nie wiem, czy ścisłe centrum miasta ze spieszącymi się ludźmi i nazwami ulic niezwiązanymi z 2. Korpusem to dobre miejsce. Lepsze byłoby np. przy ul. gen. Andersa, Obrońców Tobruku albo Monte Cassino.

Ratusz pomnikowi Wojtka nie mówi nie. - O ile sam pomysł brzmi sympatycznie, o tyle lokalizacja nie jest szczęśliwa. Rondo Dmowskiego ma charakter komunikacyjny, z torami tramwajowymi, co uniemożliwiłoby podchodzenie do pomnika - mówi Agnieszka Kłąb z biura prasowego urzędu miasta.

W tym momencie ratusz przekazuje sprawę Radzie Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, która opiniuje monumenty związane z wojną. - Jeśli Rada pozytywnie odniesie się do tej idei, my też nie odmówimy. Zasugerujemy tylko inną lokalizację, w sąsiedztwie Ogrodu Krasińskich i pomnika Bitwy o Monte Cassino - zapowiada Agnieszka Kłąb.

Minął rok od początku budowy Muzeum Historii Żydów Polskich. Zobacz galerię zdjęć