Pomnik Reagana zagrożony. Wszystko przez kryzys i Barracka Obamę

Monumenty Reagana i Kościuszki zagrożone - Wszystko przez światowy kryzys oraz oziębienie naszych stosunków z USA, które przyszło z prezydenturą Baracka Obamy - sugerują nasi rozmówcy

- Od marca nic się nie dzieje. Podejrzewam, że ten pomnik w ogóle nie powstanie. Jest kryzys, nie ma pieniędzy, a ze mnie zeszła para twórcza. Nie mam już serca do Reagana - zdradza rzeźbiarz prof. Adam Myjak.

Artystę wynajął Janusz K. Dorosiewicz, wieloletni prezes CWKS Legia, a obecnie szef Fundacji Ronalda Reagana, która kosztem 600 tys. zł chce wystawić pomnik byłemu prezydentowi USA.

Bez entuzjazmu dla Reagana

Wiosną zeszłego roku ofensywę w sprawie pomnika przypuściła PO. Między fundacją a radą miasta pośredniczył wpływowy radny Lech Jaworski. Mówił o "wielkiej i ważnej sprawie". Ideę poparli inni lokalni politycy tej partii.

Uchwała lokująca Reagana w ścisłym centrum, vis-a-vis ambasady USA, przeszła dzięki wsparciu opozycyjnego PiS. Nikt nie przejął się tym, że pomnik nie miał kompletu zgód, m.in. od konserwatora zabytków i Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. Rada Warszawy zgodziła się na lokalizację i zaakceptowała projekt 3,5-metrowego pomnika, choć szkic "mównicy, z której wyłania się popiersie Ronalda Reagana" narysowany ręką prof. Myjaka dotarł do radnych chwilę przed głosowaniem.

Teraz jednak entuzjazm dla pomnika wyraźnie osłabł. Dorosiewicz zapewnia, że projekt nie upadł: - Załatwianie formalności trwa długo. Niedawno dostaliśmy zgodę konserwatora zabytków na lokalizację w Alejach Ujazdowskich. Marzyło nam się wmurowanie w tym roku kamienia węgielnego, ale lepiej poczekać do przyszłego.

Przyznaje, że po wypowiedziach prezydenta Baracka Obamy część sponsorów "trochę się speszyła". - W ostateczności zwrócę się o pieniądze do firm amerykańskich - zapowiada.

Lech Jaworski: - Ubolewam nad zaistniałą sytuacją, bo byłem i jestem w ten projekt zaangażowany. Warszawa powinna być miastem pełnym pomników.

- Biorąc pod uwagę, że nazwy warszawskich ulic są nadawane po konsultacji z MSZ, być może i tym razem mieliśmy do czynienia z dyskretną dyplomatyczną ingerencją - komentuje zaś radny PiS Maciej Maciejowski.

Bez pieniędzy na Kościuszkę

Nie lepiej ma się sprawa z pomnikiem Tadeusza Kościuszki. Już rok temu miał stanąć na Osi Saskiej, na placu Żelaznej Bramy. Milion złotych na jego wykonanie zadeklarował amerykański bank. Postawił warunek: pomnik ma być kopią monumentu Kościuszki z Waszyngtonu. Wywołało to sprzeciw warszawskich artystów ("Kolejny pomnik przywieziony w teczce!"). Na klonowanie monumentu z USA i wieszanie na nim tabliczki sponsora zżymała się też część radnych. W końcu jednak przyklasnęli skopiowaniu Kościuszki.

W Gliwickich Zakładach Urządzeń Technicznych już prawie odlano rzeźby. Jednak okazuje się, że milion od sponsora to za mało. - To będzie artystyczna kopia. Na podstawie zdjęć i laserowych pomiarów pomnika z Waszyngtonu model wykonali artyści z Krakowa - zachwala prof. Marian Drozdowski, przewodniczący stowarzyszenia budowy.

Winą za wzrost kosztów obarcza miasto: - Chcieliśmy Kościuszkę postawić blisko Marszałkowskiej, ale Rada Warszawy zdecydowała o przesunięciu go bliżej pałacu Lubomirskich. W konsekwencji trzeba trochę podnieść cokół, a to kosztuje.

Według szefa gliwickiej odlewni Czesława Lorantego i bez tego koszt pomnika przekroczyłby milion złotych.

O pokrycie brakującej sumy prof. Drozdowski zwrócił się do ratusza. Jak słyszymy od urzędników, wystąpił o 400 tys. zł i zapowiedział, że jeśli ich nie dostanie, pomnik zbuduje na chodniku. - Taka kwota na trzy schodki i trochę trawy naokoło cokołu? - łapią się za głowę nasi rozmówcy w ratuszu.

- Brakuje nam 200 tys. zł - prostuje prof. Drozdowski. - Skoro miasto nie ma pieniędzy, będziemy prosić o pomoc firmy.

Radny Maciej Maciejowski: - Jako konserwatysta życzyłbym sobie pomnika Kościuszki, ale z konkursem i bez tabliczki sponsora. Co do Reagana, to żadna strata. Cenię tego polityka i wolę nie oglądać nieudanego dzieła.

Przeczytaj także: Zamienić rondo Dmowskiego z rondem Daszyńskiego