Niezwykłe zdjęcia Azji Środkowej polskiego podróżnika

Tomasz Urzykowski
20.03.2010 aktualizacja: 2010-03-19 22:24
A A A Drukuj
Zdjęcie zrobione przez Leona Barszczewskiego w Samarkandzie w 1905 r. Drugi z lewej to 15-letni syn podróżnika Leonard fot. Leon Barszczewski
Był podróżnikiem i badaczem Azji Środkowej, autorem znakomitych fotografii tamtejszych ludzi, miast i krajobrazów. W niedzielę - w przeddzień setnej rocznicy śmierci Leona Barszczewskiego - w jego intencji odprawiona zostanie msza w kościele środowisk twórczych, a przy grobie na Starych Powązkach modlić się będzie muzułmański imam.
Z jego zdjęć dowiadujemy się, w jak bogato zdobione stroje ubierała się w XIX w. arystokracja w Bucharze, czy Kurgan-Tiube, a jak prostytutki w chanacie bucharskim. Poznajemy zabytki Samarkandy sprzed wielkiego trzęsienia ziemi w 1897 r. i przepiękne górskie krajobrazy nietknięte przez cywilizację.

Zachowane do dziś fotografie Barszczewskiego przyniosły mu rozgłos jeszcze za życia. Na wystawach w Paryżu i Warszawie nagrodzono je złotymi medalami.

Leon Barszczewski (1849-1910) - z urodzenia warszawiak, z zawodu oficer armii rosyjskiej (doszedł do stopnia pułkownika), na własną prośbę trafił do garnizonu w Samarkandzie. Pełniąc tam służbę w oddziale topograficznym, podróżował po całym chanacie bucharskim. Podczas wypraw przemierzał Góry Zerawszańskie, Hisarskie i Tien-szan. Podglądał życie tubylców, zbierał okazy przyrodnicze, organizował wykopaliska archeologiczne, odkrywał złoża surowców i źródła mineralne. Jego zbiory dały początek muzeum w Samarkandzie.

Po odmowie przejścia na prawosławie Barszczewski musiał wrócić do Polski. Rosyjskie władze skierowały go służbowo do pułku w Siedlcach. Tutaj podróżnik ufundował Szkołę Handlową dla dziewcząt (dziś to Liceum im. Królowej Jadwigi). Obciążony fałszywym oskarżeniem o sprzeniewierzenie pułkowych pieniędzy pojechał do Częstochowy, wyspowiadał się i popełnił samobójstwo.

Jego szczątki po wielu latach sprowadził stamtąd do Warszawy prawnuk Igor Strojecki, który przywraca pamięć o swoim pradziadku. Jeździ po Polsce z wystawami i prelekcjami o Barszczewskim.

Niedzielna msza św. w kościele środowisk twórczych przy pl. Teatralnym rozpocznie się o godz. 10.30. W południe uroczystości przeniosą się do kwatery 12. cmentarza Stare Powązki, gdzie przy grobie Leona Barszczewskiego, przyjaciela muzułmanów, modlić się będzie imam Mahmud Taha Żuk. Postać podróżnika przypomną w najbliższym czasie dwie wystawy: w Muzeum Regionalnym w Siedlcach (wernisaż w czwartek 25 marca o 18.) i Domu Polonii w Warszawie (otwarcie 31 marca o 18.) oraz album przygotowany przez Igora Strojeckiego.

Zobacz Top 10 zdjęć zimy. Wybierz najlepsze



Podziel się

Najnowsze wiadomości z Warszawy