Pamięć o karuzeli koło getta warszawskiego

Plac Krasińskich jak rzymski Campo di Fiori? Tak jest w wierszu Czesława Miłosza zrodzonym w 1943 r. z rozpaczy i bezsilności. Słowa Miłosza, recytowane przez niego samego usłyszymy w niedzielę o 20,30 na Placu Krasińskich.

- To będzie widowisko multimedialne. Na pl. Krasińskich staną telebimy. Usłyszymy relacje z 1943 r. tragiczne i dziś niepojęte. Potem zobaczymy film Michała Nekandy-Trepki "Karuzela". Wstrząsający obraz opowiadający o ponurym epizodzie z czasów powstania w getcie w 1943 r. - mówi Agata Kwiek, organizator z Domu Spotkań z Historią.

Gdy getto płonęło, na pl. Krasińskich kręciła się karuzela, kołysały huśtawki, słychać było okrzyki rozbawionej tłuszczy. Dziś możemy sobie zadawać pytanie, jak to było możliwe. w mieście, które zaciekle broniło się w 1939 r. i które w 1944 r. chwyciło za broń w Powstaniu Warszawskim? A jednak! Wojna demoralizuje. Już w jej pierwszych tygodniach mieszkańcy Pelcownizny rabowali wagony z dobytkiem uchodźców z Pomorza.

- Na inteligenckich Mokotowie czy Sadybie było inaczej, ale w Śródmieściu i wszędzie, gdzie mieszkały lumpy wyglądało to strasznie. Okupacja to tragiczny wyścig ze śmiercią - mówi powstaniec warszawski Jerzy Sienkiewicz.

A co łączy pl. Krasińskich z Campo di Fiori? Ta sama obojetność wobec zła. W 1600 r. wyrokiem sądu inkwizycyjnego w Rzymie spalono na stosie Giordano Bruno, humanistę i zwolennika teorii kopernikańskiej. Nie dopalił się jeszcze stos, gdy na plac wrócili przekupnie, wędrowni cyrkowcy, a od murów odbijały się śmiechy. Tak było w 1600 r., ale w i tysiącach miast całej Europy od średniowiecza po nowożytność. Zapowiedzi końca historii się nie spełniły. Demokracja, wolność, dobrobyt nie są dane raz na zawsze i dlatego o karuzeli trzeba przypominać

Spacery po nieodbudowanej Warszawie z Jerzym S. Majewskim