Jubileusz Sprawiedliwych wśród Narodów Świata

W czasie wojny ratowali Żydów. Dziś Sprawiedliwi wśród Narodów Świata z Krakowa, Lublina, Gdańska, Gliwic przyjadą do stolicy na jubileusz

Od 25 lat utrwala pamięć o Polakach ratujących Żydów w czasie okupacji, przeciwdziała antysemityzmowi i nietolerancji, szerzy wiedzę o Holocauście. Polskie Towarzystwo Sprawiedliwych wśród Narodów Świata obchodzi właśnie swój jubileusz.

- Na początku nasza organizacja skupiała około 1250 osób, dziś zaledwie 450-500. Czas jest dla nas nieubłagany - mówi Anna Skupnicka-Bando, prezes Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

"Kto ratuje jedno życie, ratuje cały świat" - to słowa wyryte na medalu Sprawiedliwy wśród Narodów Świata, którym - wraz z dyplomem - odznaczane są osoby ratujące Żydów w czasie II wojny światowej. Wyróżnienie to przyznawane jest od 1963 r. przez instytut Yad Vashem w Jerozolimie. Z 20 tys. osób uhonorowanych nim do tej pory ponad 6,2 tys. to Polacy.

- Stanowimy największą grupę, choć tylko w Polsce za ukrywanie Żydów groziła kara śmierci. I to nie tylko ratującym, ale też ich rodzinom, a czasem też i sąsiadom - podkreśla Anna Skupnicka-Bardo.

Kierowane przez nią towarzystwo powstało w 1985 r. z inicjatywy kilku Sprawiedliwych. Organizuje m.in. spotkania edukacyjne z nauczycielami, młodzieżą polską i żydowską przyjeżdżającą z Izraela, a także grupami z całego świata. Uczestniczy w polskich i żydowskich uroczystościach. Współpracuje z wieloma organizacjami i instytucjami. W ostatnich latach 210 Sprawiedliwych otrzymało wysokie odznaczenia państwowe od prezydenta RP, a z inicjatywy Kancelarii Prezydenta RP i MSZ grupy Sprawiedliwych i Dzieci Holocaustu wyjeżdżały do USA, Kanady i na Ukrainę jako żyjący świadkowie Zagłady.

- Braliśmy udział w obchodzonym w Waszyngtonie Dniu Holocaustu. Zostaliśmy zaproszeni na Kapitol, gdzie prezydent Barack Obama uhonorował swoją wypowiedzią Sprawiedliwych, co odbiło się szerokim echem w mediach amerykańskich i polskich - mówi Anna Skupnicka-Bardo.

Kulminacją dzisiejszego jubileuszu będzie złożenie kwiatów o godz. 17.30 pod tablicą upamiętniającą Sprawiedliwych wmurowaną w ścianę kościoła Wszystkich Świętych przy pl. Grzybowskim. Przewodnicząca towarzystwa podejdzie do tablicy w otoczeniu żydowskich dzieci. O godz. 18 w Teatrze Żydowskim rozpocznie się rocznicowe spotkanie, podczas którego 12 osób szczególnie zasłużonych dla towarzystwa otrzyma odznaczenia. Obchodom towarzyszyć będzie wystawa w foyer Teatru Żydowskiego - "Polscy Sprawiedliwi - Przywracanie pamięci" prezentująca twarze polskich Sprawiedliwych. Obchody 25-lecia towarzystwa otwierają listę imprez VII Festiwalu Kultury Żydowskiej "Warszawa Singera".

Program obchodów:

Program obchodów 25-lecia Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata

Godz. 13 - spotkanie z członkami Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata - Jadwigą Gawrych, Alicją Schnepf i Józefem Walaszczykiem. Prowadzenie - Justyna Sobolewska. Klub Mamele, plac Grzybowski 12/16. Wstęp wolny.

Godz. 15 - pokaz filmu pt. "Sprawiedliwi". Klub Mamele. Wstęp wolny.

Godz. 17 - spotkanie z Janiną Zgrzembską, córką Ireny Sendlerowej. Klub Mamele. Wstęp po potwierdzeniu obecności pod numerem telefonu: 22 620 55 85 lub 22 652 16 48.

Godz. 17.30 - złożenie kwiatów pod tablicą upamiętniającą Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Kościół Wszystkich Świętych, plac Grzybowski.

18 - rozpoczęcie uroczystych obchodów 25-lecia istnienia Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Teatr Żydowski, plac Grzybowski 12/16. Wstęp wolny.

19 - widowisko "Skrzypek na dachu" w reżyserii Jana Szurmieja. Duża scena Teatru Żydowskiego. Wstęp z biletami.

Spacery po nieodbudowanej Warszawie z Jerzym S. Majewskim