Odkryj perły socrealizmu. Nie każdemu się podobają

aże, jsm
18.02.2012 , aktualizacja: 17.02.2012 21:34
A A A Drukuj
Kolejne dzieło socrealizmu w Warszawie zostało wpisane do rejestru zabytków. To monumentalny kompleks zabudowań Ministerstwa Finansów przy Świętokrzyskiej. Ale na liście zabytków jest też kilka innych warszawskich mniej i bardziej znanych gmachów z lat 50. XX wieku - nie wszystkich w obowiązującym wtedy nurcie. I to one są coraz częściej celem wycieczek, równie popularnym jak Zamek Królewski czy Łazienki. Oto najciekawsze i najbardziej wartościowe budynki z epoki soc.

Najwspanialszy i najbardziej znienawidzony - Pałac Kultury

Fot. Wojciech Surdziel / Agencja Gazeta

Wśród socrealistycznych zabytków króluje oczywiście Pałac Kultury. Do jego budowy użyto m.in.: 40 mln cegieł, 80 tys. m sześc. betonu i 28 tys. m kw. marmuru. Pałac wzniesiono w latach 1952-55 wg projektu rosyjskiego architekta Lwa Rudniewa jako dar ZSRR dla Warszawy. W chwili swego powstania był drugim co do wysokości wieżowcem Europy.

Zbudowano go w miejscu, gdzie przed wojną było gęste miasto - stało ponad 160 budynków. Pod pałac zburzono powojenne ruiny tych domów i te, które ocalały, zlikwidowano dawne ulice. Dziś jedyną pamiątką po np. skrzyżowaniu Wielkiej i Chmielnej jest tablica wmurowana w posadzkę placu Defilad.

Jeszcze kilka lat temu pod znajdującym się nad wejściem neonem można było odczytać wykuty w kamieniu napis: ?Pałac Kultury i Nauki im. Józefa Stalina?. Dziś jest on wstydliwie przykryty blachą. Wokół gmachu stoi kilkadziesiąt rzeźb - pomniki Mickiewicza i Kopernika, socrealistyczne alegorie sztuk, postaci sportowców, naukowców, robotników, mieszkańców Afryki, Azji, jest młodzieniec z tomem klasyków marksistowskich: Marksa, Engelsa, Lenina. Pierwotnie było tu jeszcze jedno imię - Stalin. Zostało jednak usunięte po 1956 r.

W pałacu jest 3288 pomieszczeń o łącznej kubaturze 17 tys. m sześc. Są tu trzy teatry, muzeum, kino, Pałac Młodzieży, urzędy i biura. Najsłynniejszym wnętrzem jest Sala Kongresowa. Większość wnętrz to skarbnica dzieł sztuki wykonanych w latach 50. przez najlepszych polskich artystów.

Pałac był też przez kilkadziesiąt lat symbolem zniewolenia Polski. Stąd do dziś powraca pomysł, by go zburzyć. Ale większość warszawiaków już go zaakceptowała i nawet polubiła. A dla turystów jest największą atrakcją miasta.

Zobacz więcej na temat:

Podziel się

  • Odkryj perły socrealizmu. Nie każdemu się podobają zamiastki 18.02.12, 18:41

    Można nie lubić Pałacu Kultury i Nauki. Ale, jeśli grają w nim takie tuzy jak Miles Davis, zapomina się o tym co widać na zewnątrz. empiro.blox.pl/2012/01/Miles-Davis-Warszawa-1988.html»

  • Chciałem zauważyć, że nie wszystkie budynki jestem-z-miasta 20.02.12, 11:51

    wybudowane w okresie PRL należą do tz. socrealizmu!!!! mam nadzieję, że nie będzie się dalej wyburzać perełek modernizmu a nawet socrealizmu. Te budynki i założenia jako jedyne nadają »

  • Symbol zniewolenia Polski??? tornson 20.02.12, 13:36

    To może zburzmy wszystkie symbole przypominającej o IRP, poza hitlerowską okupacją nie było większego zniewolenia Polaków niż właśnie szlachciurska IRP.»